Haftalık Ders Programı Nasıl Hazırlanır?

Önce sabitleri yazın: Sizin haftanız nasıl görünüyor?

Programa öğrencilerden değil, kendinizden başlayın. Haftanın hangi günleri ve saatleri gerçekten çalışabileceğinizi, hangi saatlerin kişisel işlere, ulaşıma veya dinlenmeye ayrıldığını önce kâğıda dökün. Okul çıkış saatleri, kendi ailevi sorumluluklarınız, başka bir işte çalışıyorsanız mesai saatleriniz bu sabitlerin parçasıdır.

Ardından her gün için bir çalışma penceresi belirleyin. Örneğin hafta içi 15:00-21:00, cumartesi 10:00-17:00, pazar kapalı. Bu pencere, öğrencilere “uygun saatlerim bunlar” diyebileceğiniz net bir çerçeve sunar ve sizi gece yarısına kadar ders vermekten korur.

Ders süresi ve slot mantığını belirleyin

Programı sabit uzunlukta slotlara bölmek, düzenin temelidir. 45 dakikalık ders veriyorsanız slotu 60 dakika, 60 dakikalık ders veriyorsanız 75 dakika olarak düşünün. Aradaki fark, tampon süredir. Böylece her ders saat başında ya da belli aralıklarla başlar; hem siz hem veliler saatleri kolayca hatırlar.

Farklı ders süreleriniz varsa (ör. küçük çocuklar için 30, ileri öğrenciler için 60 dakika) bunları aynı güne karıştırmak yerine benzer süreleri aynı blokta toplamaya çalışın. Örneğin hafta içi öğleden sonraları kısa dersler, akşamları uzun dersler.

Tampon süreler: Programın sigortası

Tampon süre, iki ders arasında bıraktığınız kısa boşluktur. Ders uzayabilir, öğrenci geç kalabilir, bir sonraki ders için not hazırlamanız, enstrümanı akort etmeniz veya sadece su içmeniz gerekebilir. Tamponsuz bir programda bu küçük gecikmeler birikir ve günün son öğrencisi yirmi dakika bekler.

• Yüz yüze, aynı mekânda: Dersler arasında 10-15 dakika genelde yeterlidir.
• Öğrencinin evine gidiyorsanız: Gerçek yol süresinin üstüne en az 15 dakika ekleyin; trafik saatlerini hesaba katın.
• Online derslerde: Bağlantı sorunu ve dosya hazırlığı için 5-10 dakika bırakın.
• Uzun bloklarda: Üç-dört dersten sonra 30 dakikalık bir mola ekleyin; yorgunluk ders kalitesini düşürür.

Öğrencileri yerleştirirken öncelik sırası

Sabitleri ve slotları belirledikten sonra öğrencileri yerleştirme aşamasına geçebilirsiniz. Her öğrenciyi aynı anda düşünmek yerine bir sıra izlemek işi kolaylaştırır.

1. 1

   En kısıtlı öğrenciler önce

   Sadece belli bir gün ve saatte gelebilen öğrencileri ilk yerleştirin; esnek olanlar boşlukları doldurur.

2. 2

   Sınav dönemindekiler

   Sınava hazırlanan öğrencilere haftada iki ders gerekiyorsa, dersleri haftaya yayın (ör. salı ve cuma).

3. 3

   Kardeşler ve aynı adres

   Aynı evdeki öğrencileri art arda koyun; hem siz hem veli zaman kazanır.

4. 4

   Coğrafi gruplama

   Eve giderek ders veriyorsanız aynı semtteki öğrencileri aynı güne toplayın.

5. 5

   Enerji dengesi

   Zorlayıcı ya da ileri seviye dersleri günün en zinde saatinize, daha rutin dersleri sonraya koyun.

Telafi dersleri için yer ayırın

Hastalık, okul etkinliği, bayram tatili… Telafi dersi her öğretmenin hayatında var ve en çok “nereye sığdıracağım?” sorusuyla can sıkar. Çözüm basittir: programınızda haftada bir veya iki sabit telafi slotu ayırın. Örneğin perşembe 20:00 ve cumartesi 16:00 telafi saatleri olsun. Telafi gerekmeyen haftalarda bu saatler size boş zaman, hazırlık süresi veya yeni deneme dersi için alan sağlar.

Telafi kuralını iptal politikanızla birlikte netleştirin: hangi iptaller telafi edilir, telafi ne kadar süre içinde yapılmalı, telafi saatine de gelinmezse ne olur? Bu kuralları ücret konuşmasıyla birlikte paylaşmak en sağlıklısıdır; ayrıntılar için özel ders ücreti nasıl belirlenir rehberindeki iptal politikası bölümüne bakabilirsiniz.

Tatilleri ve özel günleri önceden işaretleyin

Resmi tatiller, dini bayramlar, okulların yarıyıl ve yaz tatili, sınav haftaları programınızı doğrudan etkiler. Bunları dönem başında takvime işaretlerseniz hem veliye önceden bilgi verirsiniz hem de o haftaların gelir etkisini hesaplayabilirsiniz.

Dini bayramların tarihi her yıl yaklaşık on bir gün öne kaydığı için “geçen yıl bu zamandı” diye düşünmek yanıltıcıdır. Yılın başında o yılın tatil listesine bakıp kendi takviminize geçirin. Kendi izinlerinizi (konser, seminer, kişisel tatil) de aynı yerde işaretleyin ve öğrencilere en az iki hafta önce duyurun.

• Arife günlerinde yarım gün çalışıp çalışmayacağınıza önceden karar verin.
• Tatil haftasına denk gelen dersler için telafi mi, ücret düşümü mü yapacağınızı belirleyin.
• Yaz döneminde program seyrekleşir; yaz için ayrı ve daha hafif bir program şablonu hazırlayın.

Renk ve etiket mantığı

Bir haftalık programa baktığınızda neyin ne olduğunu üç saniyede anlayabilmelisiniz. Renk ve etiket bunun için vardır; ama fazla renk, hiç renk olmamasından daha kötüdür. Dört-beş kategoriyle sınırlı kalın ve her renge tek bir anlam verin.

Örnek bir haftalık program iskeleti

Aşağıdaki tablo, 60 dakikalık slotlarla (45 dakika ders + 15 dakika tampon) çalışan bir öğretmen için örnek bir iskelettir. Saatleri ve günleri kendi düzeninize göre değiştirin; önemli olan mantığı görmek: ana dersler sabit, telafi ve deneme saatleri ayrılmış, uzun bloklarda mola var, en az bir gün tamamen boş.

Programı haftalık gözden geçirme alışkanlığı

Program bir kez kurulup bırakılan bir belge değildir. Her pazar akşamı ya da pazartesi sabahı on dakikanızı ayırıp önümüzdeki haftaya bakın: telafi bekleyen öğrenci var mı, tatile denk gelen ders var mı, yeni öğrenci için boş slot kaldı mı? Bu küçük rutin, hafta içindeki sürprizleri büyük ölçüde azaltır.

Ayda bir de daha geniş bir değerlendirme yapın. Hangi saatler sürekli boş kalıyor, hangi gün aşırı yükleniyorsunuz, hangi öğrenci sık sık iptal ediyor? Bu soruların cevabı programınızı bir sonraki dönem için yeniden şekillendirmenize yardım eder.

Programı dijitalde tutmak

Kâğıt ve Excel şablonları başlangıç için iş görür; ancak öğrenci sayısı arttıkça değişiklikleri işlemek, veliye bildirmek ve telafileri izlemek zorlaşır. Bu noktada neye dikkat etmeniz gerektiğini Excel yerine özel ders programı rehberimizde karşılaştırmalı olarak anlattık.

E-Program'ın Ders Programı modülünde haftalık programı gün ve saat bazında görür, bir slota tıklayarak öğrenci atar ya da atamayı kaldırırsınız; boş, mola ve tatil saatlerini işaretleyebilirsiniz. Takvim modülü resmi tatilleri (dini bayramlar dahil) aylık görünümde renkli gösterir ve günlük not eklemenize izin verir. Öğrenciler de kendilerine verdiğiniz giriş koduyla öğrenci panelinden programlarını görür. Ayrıntılar için ders programı uygulaması sayfasına, müzik öğretmenleri için özel kullanım örneklerine ise müzik öğretmenleri için program sayfasına göz atabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular